Hoeveel water, en wanneer
Een vochtsensor zegt hoe nat het nu is. De vraag is of je moet beregenen, hoeveel, en of het in één beurt past. FairGrow houdt daarvoor een waterbalans bij volgens FAO-56, met jouw metingen, jouw weer en de helling van jouw perceel.
Vocht is een balans, geen momentopname
Een vochtsensor vertelt je hoe nat het nu is. Dat is niet hetzelfde als weten of je moet beregenen. FairGrow houdt een waterbalans bij volgens FAO-56: wat erin gaat via regen en beurten, wat eruit gaat via verdamping, en hoeveel er in de wortelzone past. Wat je op je scherm ziet is die balans, gevoed door je eigen metingen en het weer op jouw locatie.
Hoeveel je mag geven hangt van je perceel af
Weten dát je water moet geven is de helft. De andere helft is hoe snel je het mag geven. Geef je sneller dan de grond het opneemt, dan loopt het over het oppervlak weg en heb je een natte sloot in plaats van een natte wortelzone. FairGrow berekent de maximale giftsnelheid op basis van de richtwaarden voor infiltratie: hoe fijner de grond en hoe steiler het perceel, hoe eerder water wegloopt.
Hoeveel millimeter per uur past erin
Uit de grondsoort en de helling van je perceel volgt hoe snel het water erin kan. Die snelheid bepaalt samen met de lengte van een beurt hoeveel millimeter er in één keer past.
Twee beurten in plaats van één lange
Past de gift niet in één beurt, dan zegt het advies in hoeveel beurten hij wel past. Een beurt duurt standaard hoogstens twee uur, want daarna neemt de grond het toch niet meer op in hetzelfde tempo.
Welke hoek het langst nat blijft
Het hoogteverschil over je perceel komt uit het Copernicus-hoogtemodel. Daaruit volgt welke hoek het langst nat blijft en welke het eerst droogvalt, en boven drie procent helling telt ook de zonligging mee.
Wat er gebeurt als iets niet klopt
Een irrigatiesysteem dat blijft doorpompen omdat een sensor stuk is, richt meer schade aan dan een systeem dat helemaal niets doet. De grendels hieronder zitten in de kern en zijn niet met een instelling te omzeilen.
De hoofdschakelaar staat uit
Schakelen is standaard uitgezet. Een zone staat op waarnemen, en pas als je hem bewust op live zet en de hoofdschakelaar aandoet gebeurt er iets in het veld. Rekenen en tonen kan zonder dat er ooit een klep opengaat.
Pulsen, geen open kraan
Een pomp krijgt een puls en stopt zichzelf, in plaats van een opdracht “aan” die blijft staan. Valt de verbinding weg op het verkeerde moment, dan sluit het systeem vanzelf in plaats van te blijven lopen.
Noodstop bij regen
Begint het te regenen terwijl er een beurt loopt, dan stopt die beurt. En staat er meer dan een paar millimeter regen in het vooruitzicht, dan stelt het advies de beurt uit in plaats van hem alsnog in te plannen.
Oude meting is geen meting
Is de laatste vochtmeting te oud, dan wordt er niet gepompt. Dat is bewust de veilige kant op: liever een beurt missen dan beregenen op een getal van gisteren terwijl er vannacht 20 millimeter is gevallen.
Dagplafond en rustperiode
Per zone geldt een maximum per dag en een minimale tijd tussen twee beurten. Zo kan een haperende sensor of een ongelukkige regel nooit een perceel onder water zetten.
Eerlijk als er iets ontbreekt
Mist er data, dan zegt het scherm dat. Het toont niet stilletjes een advies dat op halve gegevens is gebaseerd, want dat is het soort fout dat je pas ziet als het gewas het je vertelt.
Open model, zichtbare aannames
De waterbalans volgt FAO-56, de standaard die ook in het Europese OpenAgri-werk wordt gebruikt. De startwaarden staan in de code en niet in een black box: veldcapaciteit, verwelkingspunt, de aftappingsgrens op de helft, en een effectieve wortelzone van dertig centimeter.
- Boven zestig procent van de veldcapaciteit adviseert het systeem niet te beregenen
- Onder veertig procent adviseert het altijd, ook als het weer nog meevalt
- Meer dan twee millimeter regen in het vooruitzicht betekent uitstellen
- De aftrek voor afstroming op verwachte regen staat uit, omdat je die met een sensor al meet en anders dubbel zou tellen
Wat dit niet is
Dit is geen beslissing die voor je genomen wordt. Het systeem rekent, toont en waarschuwt; of er een klep opengaat bepaal jij, per zone, met een hoofdschakelaar die standaard uit staat. Dat is een bewuste volgorde: eerst een seizoen meekijken of de adviezen kloppen met wat je zelf zou hebben gedaan, dan pas overwegen om het uit handen te geven.
De startwaarden zijn standaardwaarden uit FAO-56. Ze zijn een redelijk vertrekpunt en geen meting van jouw grond. Wie precies wil weten wat zijn veldcapaciteit is, laat die bepalen; wat hier staat is goed genoeg om het moment te zien aankomen, niet om een proefveld op te baseren.
De vochtmeting zelf is een apart onderwerp. Hoe vaak een bodemvochtsensor zou moeten meten, en waarom vaker niet beter is, staat op die pagina. Het weer waarmee gerekend wordt komt van NASA POWER en de satellietbeelden van Copernicus.
Wat telers ons vragen
Gaat FairGrow zelf mijn pomp aansturen?
Alleen als je dat expliciet aanzet. Standaard staat elke zone op waarnemen: er wordt gerekend en getoond, en er gebeurt niets in het veld. Schakelen vraagt twee bewuste handelingen, de zone op live en de hoofdschakelaar aan.
Heb ik een bodemvochtsensor nodig?
Voor een volwaardige balans wel. Zonder sensor kun je met het weer een schatting maken, maar dan mis je precies wat je grond daadwerkelijk vasthoudt. Met een sensor wordt de balans bij elke meting bijgestuurd in plaats van door te rekenen op aannames.
Waarom adviseert het systeem twee beurten in plaats van één?
Omdat je grond water maar tot een bepaalde snelheid kan opnemen. Boven die snelheid loopt het over het oppervlak weg. Hoe fijner de grond en hoe steiler het perceel, hoe eerder dat gebeurt, en dan zijn twee kortere beurten de manier om dezelfde millimeters er wél in te krijgen.
Wat als mijn sensor uitvalt?
Dan wordt er niet gepompt. Een te oude meting telt als geen meting, en het systeem kiest dan de veilige kant. Je ziet dat op je scherm staan, zodat je weet dat het stil is omdat er iets mist en niet omdat er niets nodig is.
Werkt dit ook in een kas?
Ja, met de kanttekening dat regen en verdamping binnen anders werken dan buiten. De balans zelf is hetzelfde; wat verandert is hoeveel het weer buiten nog zegt over wat er binnen gebeurt.
Kijk eerst een seizoen mee
Zet je zone op waarnemen en leg de adviezen naast wat je zelf zou hebben gedaan. Klopt het, dan kun je overwegen om het uit handen te geven. Klopt het niet, dan weet je dat zonder dat er een druppel te veel of te weinig is gegeven.
Maak je vrijblijvende account → Bekijk de sensoren →