Kennisbank

Fruitbomen en winterkou: hoeveel kou je ras nodig heeft, en wat dat betekent voor groei en oogst

Koubehoefte per rasGroei en vrucht per dagBron bij elk getal

Koubehoefte van 18 abrikozenrassen in Chill Portions (Boutiti e.a. 2025). Goud: meer dan de winterkou die in Yerevan in 9 van de 10 winters valt.

Een fruitboom moet eerst genoeg winterkou krijgen voordat hij in het voorjaar regelmatig bloeit. Hoeveel, verschilt per ras. FairGrow rekent die kou uit voor jouw plek, legt hem naast de koubehoefte van je ras en laat met een groeimodel per dag zien wat water en licht daarna doen met boom en vrucht.

Hoe het samenhangt

Van het weer van je plek naar bloei, groei en vrucht

Links het weer en de kennis over je ras. In het midden rekent FairGrow per uur de winterkou en per dag de groei. Rechts zie je wat dat voor je boomgaard betekent.

Wat erin gaatWat je eruit haaltFruitboomper ras en per dag🌡️Weer per uur en dag🍑Koubehoefte per ras💧Bodem en water🐝Bijen per gewas🍃Gevoeligheid per ras🌍Klimaat rond 2050❄️Veilige winterkou🌸Bloei en vorst🍎Groei en vrucht🚿Effect van irrigatie

Wat erin gaat

  • 🌡️ Weer per uur en dag
  • 🍑 Koubehoefte per ras
  • 💧 Bodem en water
  • 🐝 Bijen per gewas
  • 🍃 Gevoeligheid per ras
  • 🌍 Klimaat rond 2050

Wat je eruit haalt

  • ❄️ Veilige winterkou
  • 🌸 Bloei en vorst
  • 🍎 Groei en vrucht
  • 🚿 Effect van irrigatie
Winterkou

Hoeveel kou valt er, en hoeveel heeft je ras nodig?

Het Dynamic Model telt winterkou in Chill Portions: koude uren bouwen een tussenstof op, warme uren breken die weer af (Fishman e.a. 1987; Erez e.a. 1990). Over klimaatzones heen is dat het robuustste model (Luedeling e.a. 2011).

  • Winterkou per uur uit het weer van je plek
  • De bloeidatum en de nachtvorst rond de bloei, per seizoen
  • Rond 2050 met klimaatprojecties voor je plek
koud: bouwt opwarm: breekt aftussenstofCPCPCP
1Koude uren bouwen een tussenstof op, warme uren breken die af. Vol is één Chill Portion.
veilig: 9 van de 10 winterstien winters op jouw plek
2Veilige winterkou: de hoeveelheid die in 9 van de 10 winters valt.
veilig op jouw plekras Aras Bbloeit regelmatiglaat, onregelmatig
3Heeft je ras meer nodig, dan bloeit de boom in zachte winters laat en onregelmatig.
nurond 2050
4Rond 2050 met klimaatprojecties voor je plek.
Groei per dag

Groei, water en vrucht met Yield-SAFE

Voor appel en kers rekent FairGrow met Yield-SAFE: per dag hoeveel licht de boom vangt, hoeveel water hij daarvoor gebruikt en hoeveel vrucht het blad oplevert (van der Werf e.a. 2007). De parameters komen uit Zwitserse kalibraties op hoogstambomen (Palma e.a. 2017).

Voor abrikoos bestaan geen eigen parameters. FairGrow rekent dan met zoete kers als proxy, en zegt dat er zichtbaar bij, met label laag. Met irrigatie en zonder staan naast elkaar. Gras of kale grond onder de boom verdampt mee (FAO-56), zodat je ziet wat irrigatie in een droge zomer oplevert.

abrikoos: kers als proxy, label laagmet irrigatiezonder irrigatievrucht
Per dag licht, water en vrucht (Yield-SAFE), met en zonder irrigatie naast elkaar.
Per soort

Alles wat FairGrow van je soort weet, op één plek

Bij elke soort zie je een foto met maker en licentie, hoeveel bomen er in gemeenten staan, de plagen en ziekten uit EPPO, de landen waar de soort is waargenomen en welke modellen ervoor rekenen.

Bij fruit komen daar de bestuivers uit de bijendatabase en de ziektegevoeligheid van je ras uit de Fruit Gevoeligheid Database bij, als bereik over de bronnen.

foto met maker en licentieZoete kerssoortkaart in FairGrowbomen ingemeentenplagen enziekten (EPPO)landen vanwaarnemingmodellendie rekenenbestuivers uitde bijendatabasegevoeligheidper ras
Zo bouwt de soortkaart zich op; elk onderdeel met zijn bron.
Wat je ziet

Wat de module voor je fruitboom uitrekent

Elke uitkomst met bron en label, zodat je weet hoe zeker hij is.

❄️

Veilige winterkou

De kou die in 9 van de 10 winters valt, nu en rond 2050.

🌸

Bloei en vorst

De bloeidatum per seizoen en hoe vaak het rond de bloei vriest.

🍎

Groei en vrucht

Boombiomassa, hoogte, stamdiameter en vruchtopbrengst per jaar.

🚿

Irrigatie

Groei met en zonder je watergift naast elkaar.

🐝

Bestuivers

Welke bijensoorten op je gewas zijn waargenomen.

🍃

Gevoeligheid

Ziektegevoeligheid van je ras, als bereik over de bronnen.

Waar de gegevens vandaan komen

De bronnen achter deze pagina

Elk gegeven in de module staat met zijn volledige bron in het scherm.

Winterkou

Fishman e.a. 1987, Erez e.a. 1990

Het Dynamic Model voor winterkou in Chill Portions.

Klimaat

Luedeling e.a. 2011, PLoS ONE

Winterkou verandert met het klimaat: warme gebieden verliezen, koude winnen.

Rassen

Boutiti e.a. 2025; Fadón e.a. 2021 en 2023; González Noguer e.a. 2023

Koubehoefte per ras voor abrikoos, kers, peer en appel.

Groeimodel

van der Werf e.a. 2007

Yield-SAFE: groei, water en vrucht per dag, in eigen code gebouwd.

Kalibratie

Palma e.a. 2017, AGFORWARD 6.17

Parameters voor appel en kers uit Zwitserse hoogstamboomgaarden.

Weer

NASA POWER en CMIP6 (Open-Meteo)

Dagweer sinds 1991 en klimaatprojecties rond 2050 voor je plek.

FAQ

Vragen die we krijgen

Wat is een Chill Portion?

Een eenheid van winterkou uit het Dynamic Model. Koude uren tellen op, warme uren kort na een koude periode kunnen weer aftrekken. Zo telt het model beter dan een simpele telling van uren onder 7 graden.

Werkt het ook voor een laagstamboomgaard?

De appelkalibratie komt van hoogstambomen in grasland. Voor een intensieve laagstamboomgaard geeft de module een uitkomst met label laag, omdat dat buiten het meetbereik valt.

Kan ik mijn eigen ras invullen?

Ja, als het ras in de lijst staat. Staat het er niet, dan rekent de module op soortniveau en zie je dat in het label.

Reken het uit voor je eigen boomgaard

Open de groeiverwachting in bosbeheer, kies je plek, soort en ras, en zie hoeveel winterkou er valt en hoe je bomen groeien.

✓

Bedankt!

We hebben je aanvraag ontvangen en nemen snel contact op.

➤ Binnen 1 werkdag persoonlijk contact

➤ Een voorstel dat past bij jouw situatie